Gatsibo: Abakoze Jenoside barasabwa gutanga amakuru y’abantu bishe batarashyingurwa kugirango bashyingurwe mu cyubahiro.

Taliki ya 7 Mata buri mwaka, abanyarwanda, inshuti zabo n’Isi muri rusange bibuka abatutsi bishwe muri Jenoside yakorewe abatutsi muri 1994, bagafata mu mugongo abayirokotse, hagatangwa ubuhamya ku nzira y’umusaraba abahigwaga banyuzemo n’ijambo ry’ihumure ry’abayobozi batandukanye.

Kuri uyu wa Gatanu taliki ya 7 Mata 2023, Akarere ka Gatsibo kifatanyije n’abacitse ku icumu rya Jenoside yakorewe abatutsi kwibuka ku nshuro ya 29 Jenoside ibaye mu Rwanda muri 1994. Ku ikubitiro, ku rwibutso rwa Jenoside yakorewe abatutsi rwa Kiziguro hacanwe urumuri rw’ikizere hanashyirwa indabo kumva zishyinguyemo mu cyubahiro imibiri y’abatutsi bishwe mu gihe cya Jenoside.

Uyu muhango witabiriwe n’inzego zitandukjanye z’ubuyobozi zirimo Komite Nyobozi y’Akarere, intumwa za rubanda mu Nteko ishingamategeko y’u Rwanda, abahagarariye umuryango Ibuka n’inzego z’Umutekano zikorera mu Karere.

Depite Uwamahoro Bertilde yatanze ikiganiro cyagarutse ku bumwe bw’abanyarwanda mbere y’abakoloni, agaragaza uko abanyarwanda bahoze bunze ubumwe, buza gusenywa n’abakoloni bashyize imbere amoko bayashingiraho imibereho y’abaturage. Bakwirakwije mu buryo bweruye urwango ku batutsi rwashinze imizi kugeza batangiye kumeneshwa mu 1959, 1960 na 1963 ubwo benshi bahungiraga mu bihugu bitandukanye birimo Uganda no mu bindi bihugu bituranyi; abasigaye mu gihugu bakomeje gutotezwa no kwicwa uruhongohongo kugeza bibyaye Jenoside yeruye yakorewe abatutsi mu 1994.

Depite Uwamahoro yagarutse kandi ku bikorwa bikomeye byakozwe n’Umuryango FPR Inkotanyi mu kongera kubaka Igihugu nyuma y’uko ihagaritse Jenoide.

Mu buhamya bwatanzwe na Rukundo Gedeon, umwe mu barokotse Jenoside yakorewe abatutsi avuga ko yakuriye mu cyahoze ari segiteri Nyakayaga ubu ni mu Murenge wa  Gitoki. Iyi segiteri yakoraga kuri Komine Murambi na Muhura byatumye iyi segiteri igerwamo n’ibitero byinshi cyane cyane ibyaturukaga muri Murambi ahari interahamwe zicanaga ubugome ndengakamere.

Gasana Richard, Umuyobozi w’Akarere ka Gatsibo yihanganishije abacitse ku icumu rya Jenoside yakorewe abatutsi abasaba gukomera muri ibi bihe byo Kwibuka ku nshuro ya 29.

Mu izina ry’abacitse ku icumu rya Jenoside yakorewe abatutsi, Sibomana Jean Nepo Perezida wa Ibuka mu Karere ka Gatsibo  yashimiye Leta y’u Rwanda ubufasha ikomeje guha abacitse ku icumu burimo  kubakirwa amacumbi, kujyanwa mu ishuri ku rubyiruko, korozwa amatungo kugirango bakomeze kwiyubaka.

Depite Karemera Francis wari umushyitsi mukuru muri uyu muhango, yakanguriye abakoze Jenoside bataragaragaza aho abo bishe babashyize  gutanga amakuru y'aho imibiri yabo iri kugirango nabo bashyingurwe mu cyubahiro.

Back